سمينار جنبشهاي اسلامي معاصر

استاد: دكتر حميد احمدي

دوره: كارشناسي ارشد علوم سياسي


هدف‌ اساسي‌ موضوعات‌ مطروحه‌ در اين‌ سمينار، آشنايي‌ دانشجويان‌ با ابعاد گوناگون‌تازه‌ترين‌ بحث‌هاي‌ نظري‌ پيرامون‌ پديده‌ جنبش‌ اسلامي‌ معاصر در خاورميانه‌ و تأثير انقلاب‌اسلامي‌ بر آنها است‌. بدين‌ جهت‌ در ابتدا نظريات‌ عمده‌ پيرامون‌ علل‌ و عوامل‌ ظهور جنبشهاي‌اجتماعي‌ ـ اسلامي‌، و آنگاه‌ ديدگاههاي‌ اساسي‌ پيشتازان‌ جنبش‌ اسلامي‌ معاصر در مورد ابعادسياسي‌ اسلام‌ موردمطالعه‌ قرار مي‌گيرد. رابطه‌ اسلام‌ و غرب‌، يا به‌ عبارت‌ درست‌تر نگرش‌هاي‌گوناگون‌ پيرامون‌ نگراني‌ غرب‌ از «بنيادگرايي‌ اسلامي‌» بعنوان‌ بحث‌ جديد دهه‌ اخير، تازه‌ترين‌جلوه‌هاي‌ ظهور اسلام‌ سياسي‌ در خاورميانه‌ و سرانجام‌ تأثير انقلاب‌ اسلامي‌ ايران‌ بر جنبشهاي‌اسلامي‌ معاصر در اين‌ سمينار مطرح‌ مي‌شود. دانشجويان‌ موظف‌ هستند ضمن‌ مطالعه‌ مطالب‌زير، يكي‌ از موضوعات‌ را در كلاس‌ مطرح‌ كرده‌ و به‌ بحث‌ گذارند.

سمينار: 5 نمره

تحقيق‌: 5نمره

امتحان‌ ميان‌ ترم‌:

امتحان‌ آخر ترم‌: 10 نمره

  پيشنياز مطالعه‌ (براي امتحان‌ ‌)

ـ هراير دكميجان‌، جنبشهاي‌ اسلامي‌ در جهان‌ عرب‌، ترجمه‌ دكتر حميد احمدي‌، چاپ‌ سوم‌(تهران‌: كيهان‌ 1377).

ـ ژيل‌ كوپل‌ ( كپل) ، پيامبر و فرعون‌: جنبشهاي‌ نوين‌ اسلامي‌ در مصر، ترجمه‌، حميد احمدي‌ ، چاپ سوم (تهران‌:كيهان‌، 1382)

  موضوعات‌ سمينار

الف‌: نظريه‌هاي‌ مربوط به‌ ظهور جنبشهاي‌ اسلامي‌:

ـ دكمجيان‌، «نظريه‌ ادواري‌»، در جنبشهاي‌ اسلامي‌ در جهان‌ عرب‌.

ـ حميد احمدي‌، «آينده‌ جنبشهاي‌ اسلامي‌ در خاورميانه‌: طرح‌ يك‌ چارچوب‌ نظري‌،» فصلنامه‌مطالعات‌ خاورميانه‌، شماره‌ 15ـ14 (تابستان‌ و پاييز 1377)

- حميد احمدي، نا كام در ستيز با تاريخ: نگاهي به پديده بنياد گرايي اسلامي،  فصلنامه مطالعات خاور ميانه، شماره 28( زمستان 1380).

سيد عبدالامير نبوي ، ظهور و دگرگوني جريانهاي اسلام گرا: مروري بر رويكردها و نظريات.

 

-Thomas J. Butko, “Revelation or Revolution: A Gramcian Approach to the Rise of Political Islam,” British Journal of  Middle Eastern Studies, vol 31. no.1 (May 2004):41-62

- Khurshid Ahmad, "The nature of the Islamic resurgence," in Esposito, ed, Voices of Resurgent Islam, pp. 218-230.

ب‌: نظريه‌پردازان‌ حكومت‌ اسلامي‌

ـ علي‌ عبدالرازق‌، "الاسلام‌ و اصول‌الحكم"‌، در حميد عنايت‌، سيري‌ در انديشه‌ سياسي‌ عرب‌ (تهران‌: اميركبير، 1363) صص‌، 195ـ182 .

- علي عبد الرازق، اسلام و مباني قدرت ، ترجمه امير رضايي ( تهران: انتشارات قصيده، 1381).

ـ دكتر محمد كامل‌ ضاهر، «علي‌ عبدالرزاق‌ و قضيه‌ الخلافه‌»، در الصراع‌ بين‌التيارين‌ الديني‌ والعلماني‌ في‌ فكر العربي‌ الحديث‌ والمعاصر، (بيروت‌: دارالبيروني‌، 1994)، 247ـ266.

LLeonard Binder, "Ali Abd al-Raziq and Islamic Libralism: The Rejected Alternative," in Leonard Binder, Islamic Liberalism: A Critique of Developmental Ideologies, (Chicago: The University of Chicago Press, 1988),pp. 128-170.

- محمد سعيد عشماوي، اسلام گرايي يا اسلام ؟ ، ترجمه امير رضايي ( تهران: قصيده سرا ، 1382).

ـ حميد احمدي‌،" اسلام‌ سياسي‌ و منتقدان‌ آن‌: انديشه‌هاي‌ قاضي‌ عشماوي‌ پيرامون‌ راديكاليسم‌اسلامی"،‌ فصلنامه‌ مطالعات‌ خاورميانه‌،23  ‌ ،  1379).

William E. Shepard, "Muhammad Sa'id Al-Ashmawi and the Aplication of a Shari'a in Egypt," International Journal of the Middle East Studies, 28(1998): 31-58.

-حميد احمدي ،اسلام گرايان و مساله خشونت، مجموعه مقالات اسلام سياسي ( در دست چاپ).

-ع فيلالي انصاري، اسلام و لا ئيسيته ، ترجمه امير رضايي ( تهران: قصيده سرا، 1381).

 ـ الويه‌ روي‌، تجربه‌ اسلام‌ سياسي‌، ترجمه‌ محسن‌ مديرشا نه ‌چي‌ (تهران‌: سازمان‌ فرهنگ‌ وارتباطات‌ اسلامي‌ 1378).

-نصر حامد ابوزید، معنای متن، ترجمه مرتضی کریمی نیا (تهران: طرح نو، 1382).

ـ مرتضي‌ كريمي‌نيا، آرا و انديشه‌هاي‌ دكتر نصر حامد ابو زيد (تهران‌: معاونت‌ پژوهشي‌ سازمان‌فرهنگ‌ و ارتباطات‌ اسلامي‌،( 1376).

- سعيد عدالت نژاد، نقد و بررسي هايي در باره انديشه هاي نصر حامد ابو زيد ( تهران: مركز مطا لعات فرهنگي بين المللي، 1380).

ـ وليد نويهض‌، «هل‌ في‌الاسلام‌ نظريه‌ سياسيه‌ و فكر الدوله‌؟»، در الاسلام‌ و السياسه‌: نشوء الدوله‌في‌ صدرالدعوه‌ (بيروت‌: مركز الدراسات‌ الاستراتيجيه‌ و البحوث‌ والتوثيق‌،1993)،صص‌23ـ13.

ـ حميد عنايت‌، «انديشه‌ حكومت‌ اسلامي‌: محمد رشيد رضا»، در انديشه‌ سياسي‌ در اسلام‌ معاصر‌ 151ـ128.

ـ روح‌ا... موسوي‌ الامام‌ خميني‌، ولايت‌ فقيه‌: حكومت‌ اسلامي‌ (تهران‌: اميركبير، 1358).

ـ محسن‌ كديور، نظريه‌هاي‌ دولت‌ در فقه‌ شيعه‌ (تهران‌: نشر ني‌ 1377).

- راشد الغنوشي،"حكومت اسلامي از ديدگاه راشد غنوشي"، مجله كيان، شماره 17.

- راشد الغنوشي،"حركت جهاني اسلام"، مجله سراج، شماره 1.

 

- Charles J. Adams, "Mawdudi and the Islamic State", in John L. Esposito ,ed, Voices of Resurgent Islam. (New York: Oxford University Press, 1983),pp. 99-134.

- Yvonne Y. Haddad, "Sayyid Qutb: Ideologue of Islamic Revival", in Esposito, Voices of the Resurgent Islam, pp. 67-99.

ـ ژيل‌ كوپل‌، «نشانه‌هاي‌ راه‌: سيد قطب‌، نويسنده‌ و شهيد»، در پيامبر و فرعون‌: جنبشهاي‌ نوين‌اسلامي‌ در مصر، ترجمه‌، حميد احمدي‌ (تهران‌: كيهان‌، 1366) صص‌، 75ـ31

ـ هراير دكمجيان‌، «سيدقطب‌: حلقه‌ ارتباطي‌ مهم‌»، جنبشهاي‌ اسلامي‌ در جهان‌ عرب‌. صص‌155ـ138.

ـ سيد قطب‌، چراغي‌ بر فراز راه‌، ترجمه‌ اكبري‌ مرزناك‌ (تهران: بعثت، 1357).

-سيد قطب، نشانه هاي راه، ترجمه محمود محمودي ( تهران: نشر احسان، 1378).

-دكتر صلاح عبداالفتاح الخادي ، سيد قطب از ولادت تا شهادت،  ترجمه جليل بهرامي نيا ( تهران: نشر احسان، 1380).

-سعيد اسعد گيلاني، سيد ابوالا علي مودودي ، ترجمه استاد نظير احمد اسلامي ( تهران: نشر احسان، 1380).

 

اسلام و دمكراسي:

 

 ـ تيموتي‌ سيسك‌، اسلام‌ و دمكراسي‌: دين‌، سياست‌ و قدرت‌ در خاورميانه‌ (تهران‌: نشرني‌،1379 ،

-مجله المجتمع كويتي، احزاب اسلامي و مشاركت پارلماني، ترجمه محمد ملا زاده ( تهران: نشر احسان، 1379).

-الدكتور حيدر ابراهيم علي، التيارت الاسلاميه و قضيته الديمقراطيه ( بيروت: مركز الدراسات الوحده العربيه، 1996).

-محمد عابد جابري، مشكل انتقال به دمكراسي،  ترجمه يوسف عزيزي بني طرف ، روزنامه همشهري، شماره 1907 ( 28 مرداد 1378).

-مهدي حائري يزدي، اسلام و دمكراسي؟ روزنامه همشهري، شماره هاي 2153-2152 ( 9-8 تير ماه 1379).

-مخمد عابد جابري، دمكراسي آزموني سخت براي اعراب، ترجمه يوسف عزيزي بني طرف، روزنامه همشهري، شماره 1166 ( 20 دي ماه 13475).

-محمد مجتهد شبستري، دمكراسي و دينداري، روزنامه  همشهري ، شماره  1608 ( 15 مرداد 1377).

-محمد جواد حجتي كرماني، دين و آزادي، ( تهران:)

-مالك بن نبي، تلقي هاي اسلامگرا از دمكراسي ، روزنامه همشهري شماره 2982 ( 28و 29 بهمن 1381).

-مالك بن نبي، دمكراسي در اسلام،  ترجمه عبدالعزيز مو لودي ( بوكان: مترجم، 1380)

-راشد غنو شي، آزادي هاي عمو مي در حكومت اسلامي،  ترجمه حسين صابري ( تهران: انتشارات علمي و فرهنگي، 1381).

-محمد هاشم كمالي، آزادي بيان در اسلام، ترجمه محمد سعيد حنايي ( تهران: قصيده سرا، 1381).

پ‌: اسلام‌، بنيادگرايي‌ اسلامي‌ و غرب

- Ali Mazrui, “Islam and The United States: Streams of Convergence, Strands of Divergence,” Third World Quarterly, vol 25. no. 5 (2004): 795-820.

( Hizb Al Tahrir Al Islami, The Inevitability of the Clash of Civilization, (Alkhilafah Publication, London, 2002

- Fred R. van der Mehden, "American Perceptions of Islam", in John L.Esposito, ed, Voices of Resurgent Islam (New York: Oxford Universitypress, 1983), pp. 18-32.

- Fred Halliday, "Islam and the West: 'threat of Islam' or 'threat to Islam'?, in Islam and the Myth of Confrontation: Religion and Politics in the MiddleEast" (I.B. Tauris, London, 1996), pp. 107-133.

ـ سامو ئل‌ هانينگتون‌، رويارويي‌ تمدنها، ترجمه‌ مجتبي‌ اميري‌ (تهران‌: انتشارات‌ اطلاعات، 1375).

-فواز. ای. جرجیس، آمریکا و اسلام سیاسی: رویارویی فرهنگها یا تضاد منافع ، متر جم سید محمد کمال سروریان (تهران: اتبشارات پژوهشکده داهبردی، 1382).

ـ فيصل‌ ابوالنصر، رويارويي‌ غرب‌گرايي‌ و اسلام‌گرايي‌، ترجمه‌ حجت‌ا... جودكي‌ (تهران‌: دفترمطالعات‌ سياسي‌ 1378).

- مهندس مهدي بازرگان، آيا اسلام يك خطر جهاني است؟ ( تهران: انتشارات نهضت آزادی ، 1373). پيام هاجر، شماره 231.

-ساموئل هانتينگتن، اسلام و غرب: از منازعه تا گفتگو ، ترجمه محمود سليمي، فصلنامه مطالعات خاور ميانه ، شماره 27 ( پاييز 1380).

-شيرين هانتر ، آينده اسلام و غرب، ترجمه همايون مجد ( تهران: مركز بين المللي گفتگوي تمدنها و نشر فرزان، 1380).

-حميد احمدي، اسلام و غرب پس از 11 سپتامبر 2001، فصلنامه مطالعات خاور ميانه ، شماره 32( زمستا ن1381 ).

-دكتر محمد منصور نژاد، رويكردهاي نظري در گفتگوي تمدنها: هابرماس، فوكوياما، خاتمي، هانتينگتون، ( تهران: مركز گفتگوي تمدنها و پژوخشكده جهاد دانشگاهي، 1381).

- کاظم علمداری، بحران جهانی و تقدی بر نظریه بر خورد تمدنها و گفتگوی تمدنها ( تهران: نشر توسعه، 1381).

-راشد الغنوشي، روابط متقابل اسلام و غرب، تر جمه منتظمي، روزنامه اطلاعات، 20 و 21 مهر 1376. و نيز در سياست شماره 5.

 

- John L. Esponsito, The Islamic Threat: Myth or Reality?, (New York,:Oxford University Press, 1992), pp. 168-217.

- Rached Gannoushi, "Islam and the West: realities and potentialities," in Ahmed Bin Yousef and Ahmad AbulJobain, eds, The Politics of Islamic Resurgence Through Western Eyes (Springfield: UASR, 1992), pp. 47-57.

         Ahmed Bin Yousef, "Islamists and the West: from confrontation to cooperation," in The Politics of Islamic Resurgence, pp. 23-47.

         Graham E. Fuller, Political Islam and US Policy, ( Rand: Oct 1997).

ـ نشريه‌ اسلام‌ و غرب‌ (پژوهشهاي‌ اسلامي‌ وزارت‌ امورخارجه‌).

 

ج‌: مظاهر اخير رستاخيز اسلامي‌ در خاورميانه‌:

1- تركيه‌:

- Jacob Landau, "Turkey Between Secularism and Islamism," JerusalemLetter/Viewpoints, No. 352, 16 February 1997.

61-2-Elisabeth Ozdalga, “Secularizing Trends in Fethullah Gulen’s Movement: Impass or Opportunity for further Renewal?”,  Critique, 12 (1), (Spring 2003):

Metin Heper, "Islam and democracy in Turkey: Toward a reconciliation?"Middle East Journal, Vol.51, no. 1 (Winter 1997): 32-46

Ely Karmon Radical  Islamic Political Groups in Turkey MIDDLE EAST REVIEW OF INTERNATIONAL AFFAIRS[MERIA] (Volume 1, Number 4 - December 1997

.

-Nilufer Gole, "Secularism and Islamism in Turkey: the making of elites and counter-elites," Middle East Journal, Vol. 51, no. 1 (Winter 1997): 46-5

-        

- Michael E. Meeker, "The new Muslim intellectuals in the Republic ofTurkey", in Richard Tapper, ed, Islam in Modern Turkey: Religion, Politicsand Literature in a Secular State, (London: I. B. Tauris, 1994), pp. 189-223.

- Jermy Salt, "Nationalism and the rise of Muslim sentiments in Turkey," Middle Eastern Studies, vol. 31, no. 1(Jannuary 1995): 13-27.

ـ محمد رضا زارع، علل رشد اسلامگرایی در ترکیه (تهران: اندیشه سازان نور، 1383).

- محمد نورالدین، اسلام گرایی در ترکیه   ، ترجمه سید حسین موسوی (تهران: مرکز مطالعان خاورمیانه، 1383).

-صبري سياري، جريانات اسلامي در تركيه، ترجمه حامد صادقي ( تهران: سازمان تبليغات اسلامي، 1376).

- کامیل کریمیان، " پیروزی اسلام گرایان در ترکیه و تحلیلی بر انتخابات اخیر" در فصلنا مه نهضت ، شماره 11 (پاییز 1381). : 115-143.

-محمد دوغانؤ عبدالله احسن، اسمائيل كارا، ريشه هاي غرب گرايي و اسلام گرايي در تركيه، ترجمه و اقتباس داود وفايي ( تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامي، 1380).

-محمد رضا حيدر زاده نائيني، تعامل دين و دولت در تركيه ( تهران: دفتر مطالعات سياسي، 1380).

- حبيب محمد سعيد، بديع الزمان سعيد نورسي ، ترجمه زاهد ويسي ( تهران: احسان، 1381).

2- الجزاير:

  - Mohammed M. Hafez, “ Armed Islamist Movements  and Political Voilence in Algeria’” Middle East Journal, - vol.54.no 4 (Autumn 2000): 572-594., 

 - Francios Burgat and William Dowell, "Algeria: From Islamic secularism to Islamism," in The Islamic Movements in North Africa (Austin, University of Texas Press, 1993).

- Hamou Amirouche, "Algeria's Islamist Revolution: The People Versus Democracy?, " Middle East Policy, V. V, 4(January 1998): 82-108.

.(International Crisis Group (ICG), “Islam, Violence and Reform in Algeria: Turning the page“ , http://www.icg.org. (July 2004-

 

- محمد مقدم ، جما عت اسلامي مسلح الجزاير و رابطه ان با افغانهاي عرب، مترجم ماجد نجار ، فصلنامه مطالعات خاور ميانه ( ضميمه ) شماره 32 ( زمستان 1381).

ـ حميد احمدي‌، «در الجزاير چه‌ مي‌گذرد؟»، كيهان‌ 26 مهر تا اول‌ آبان‌ 1367.

ـ سيد علي‌ قزويني‌، «بررسي‌ ديدگاههاي‌ جبهه‌ نجات‌ اسلامي‌ الجزاير»، سياست‌ خارجي‌، سال‌هفتم‌، شماره‌ اول‌، (بهار 1372): 63ـ33.

3- تونس‌:

.( Francios Burgat and William Dowell, "Tunisia: the Maghreb reference," The Islamic Movements in North Africa (Austin, University of Texas Press,1993-.

4- افغانستان‌:

ـ حميد احمدي‌، «طالبان‌: ريشه‌ها، علل‌ ظهور و عوامل‌ رشد،» اطلاعات‌ سياسي‌ ـ اقتصادي‌، شماره‌ 132ـ131 (مرداد و شهريور 1377).

ـ ميشائيل‌ پي‌ و خالددوران‌، اسامه‌ بن‌لادن‌ و تروريسم‌ جهاني‌، ترجمه‌ هومن‌ وطن‌خواه‌ (تهران‌:انتشارات‌ كاروان‌،  )1380)

ـ ويليام‌ ميلي‌، افغانستان‌، طالبان‌ و سياستهاي‌ جهاني‌، ترجمه‌ عبدالغفار محقق‌ (تهران‌: 1379).

ـ پيتر مارسون‌: طالبان‌، جنگ‌، مذهب‌ و نظام‌ جديد در افغانستان‌، ترجمه‌ كاظم‌ نيروزمند (تهران‌:نشر مركز، 1379).

 - محمد رضا حاج بابايي، قوانين ملا عمر: مجموعه قوانين و ائين نامه هاي طالبان در افغانستان ( تهران: نگاه امروز، 1381).

-ويليام منلي،"سياست خارجي طالبان"، ترجمه و تلخيص دكتر محمد رضا دهشيري، ، نهضت: فصلنامه مطالعاتي- پژوهشي ، شماره 3 ( پاييز 1379). صص 153-129.

-عماد نداف، اسامه بن لادن: يك نفر از ميلييارد، ترجمه عثمان ايزد نيا ( تهران: عابد، 1381).

-خالد خليل اسعد، بن لادن: او را نمي توان شناخت، ترجمه حيدر سهيلي اصفهاني ( تهران: جام جم، 1380).

-محمود هاشمي، تفكر ديني طالبان ( قم: موسسه فرهنگي ثقلين، 1381). 

5- فلسطين‌:

 

ـ حميد احمدي‌، «رستاخيز اسلامي‌ در فلسطين‌»، كيهان‌، (5 دی 1368).

ـ زياد ابوعمرو، جنبش‌ اسلامي‌ در كرانه‌ باختري‌ و نوار غزه‌، مترجم‌ حسن‌ خامه‌ يار (تهران‌: دفترنشر فرهنگ‌ اسلامي‌،) 1373).

-         Muhammad Muslih, The Foreign Policy of Hamas ( New York : Council on Foreign relations, 2000).

          

6- مصر:

-محمد صلاح، نا گفته هاي جنبشهاي راديكال اسلامي، ترجمه سيد محمود بجنوردي ، فصلنامه مطالعات خاور ميانه، شماره هاي 28( زمستان 1380) و 29 ( بهار 1381).

-يعقوب توكلي، اسلام گرايي در مصر : پژوهشي در تفكر و عملكرد جماعت اسلامي مصر، ( تهران: نشر حديث، 1373).

- هاله مصطفی، استراتژی دولت مصر در رویارویی با جنبش های اسلامی ، ترجمه محمد صادق شریعت (تهران: اندیشه سازان نور، 1379).

 

-Sana Abed-Kotab, "The Accomodationists Speak: Goals and Strategies of the Muslim Brotherhood of Egypt, International Journal of Middle East Studies 27' (1995): 321-339.

-Steven Barraclough. “ Al-Azhar: Between the Government and the Islamists, “ Middle East Journal, vol. 52. No.2 ( Autumn 1998)

ـ حسنين‌ توفيق‌ ابراهيم‌، «مستقبل‌ التنظيمات‌ الاسلاميه‌ في‌ مصر»، شؤون‌ الاوسط، العدد 50(مارس‌ 1996)، صص‌ 93ـ65.

ـ حميد احمدي‌، «اسلام‌گرايان‌ و مسأله‌ خشونت‌ در مصر» گفتگو، 18 (زمستان‌ 1376).

ـ حميد احمدي‌، «استراتژي‌ جديد جنبش‌ اسلامي‌ مصر» كيهان‌، 4 تا 6 خرداد 1365.

ـ ژويل‌ كامپانا، «از همكار تا رويارويي‌: اخوان‌المسلمين‌ در دوران‌ حسني‌ مبارك‌،» ترجمه‌ دكترحميد احمدي‌، اطلاعات‌ سياسي‌ ـ اقتصادي‌، (شماره‌ 128-127 (فروردين‌ و ارديبهشت‌ 1377)ـ

-جابر رزق، اخوان المسلمين در كشتارگاهاي ناصر، مترجم مصطفي اربابي ( تايباد: نشر سنت، 1380).

-صالح الورداني، شيعه در مصر ، مترجم قاسم مختاري، ( تهران: سازمان تبليغات اسلامي، 1376).

- محمد طحان، چالشهاي سياسي جنبش اسلامي مصر، مترجم محمد خالد عزيزي ( تهران: نشر احسان، 1381).

-         Joel Campagna, “From accomodation to confrontation: The Muslim Brotherhood in the Mubarak Years,” Journal of International Affairs, 50, no.1 (Summer 1996): 278-303.

7- اردن‌

- Glen e. Robinson, "Defensive Democratization in Jordan," International Journal of the Middle East Studies, 30 (1998): 387-410

ـ گلن‌ رابينسون‌، «آيا اسلام‌گرايان‌ مي‌توانند دمكرات‌ باشند»، ترجمه‌، دكتر حميد احمدي‌، اطلاعات‌ سياسي‌ و اقتصادي‌، ( بهمن و اسفند 1376)شماره‌ 125-126

ـ حميد احمدي‌، «گذار به‌ دمكراسي‌ هدايت‌ شده‌ در اردن‌»، كيهان‌، (27-28 آبان 1368).

- ابراهیم محمد و دیگران، اخوان المسلمین اردن (تهران: اندیشه سازان نور، بهار 1383).

8- لبنان‌

-Augustus Richard Norton, "Hizballah: From Radicalism to Pragmatism?",Middle East Policy, Vol. V., no. 4 (January 1998): 147-158.

-Augustus Richard Norton, Hizballah of Lebanon: Extremist Ideals vs. Mundane Politics ( New York: Council on Foreign Relations, 2000).

-A. Nizar Hamzeh and R. Hrair Dekmejian, "A Sufu Response to Political Islamism: Al-Ahbash of Lebanon," International Journal of  Middle East Studies, 28 (1996): 217-229.

-Nida’ul Islam, “ The Habashies: Weighted on the Scale of Shara’, “ Nida’ul Islam (November 1994).

ـ دكتر مسعود اسداللهي‌ ، از مقاومت تا پیروزی: تاریخچه حزب الله لبنان( تهران: ذکر، 1379).

-یزدان میر باقری، حماسه مقاومت اسلامی در جنوب لبنان (تهران: موسسه مطالعات اندیشه سازان نور، 1382).

-نعیم قاسم، حزب الله لبنان: خط مشی، گذشته و آینده آن (تهران: اطلاعات، 1383).

- ابراهیم محمد و دیگران، جنبش امل و حزب الله در لبنان (تهران: موسسه مطالعات اندیشه سازان نور، 1383).

- هلا جابر، حزب الله مولود مقاومت (تهران: موسسه مطالعات اندیشه سازان نور، 1383).

9- عراق‌:

-Rodger Shanahan, " Shia,s Political Development in Iraq: The Case of the Islamic Da'wa Party, " Third World Quarterly, vol. 25, no. 5 (2004) : 943-954

T.M.Aziz, " The Role of Muhammad Baghir al Sadr in Shi'ite Political Activism in Iraq from 1958 to 1980 ", International Journal of the Middle east Studies , vol 25, no.2 (May 1993): 207-222.

- دکتر حمید احمدی ، "آسیب شناسی جریانهای سیاسی عراقراهبرد، شماره 28 (1382).

ـ حسن‌العلوي‌، شيعه‌ و حكومت‌ در عراق‌، ترجمه‌ محمدنبي‌ ابراهيمي‌، تهران‌،  تبليغات‌ اسلامي‌1376.

ـ جويس‌ ان‌ ويلي‌، نهضت‌ اسلامي‌ شيعيان‌ عراق‌، ترجمه‌ مهوش‌ غلامي‌ (تهران‌: انتشارات‌اطلاعات‌، 1373).

-عادل رئوف، "حزب دعوت اسلامي: روند و انديشه نهضتي"، مترجم  ابولفضل تقي پور ، نهضت: فصلنامه مطالعاتي- پژوهشي ، شماره38 ( پاييز 1379). صص 233-173.

-عبدالله نفيسي، نهضت شيعيان در انقلاب اسلامي عراق ( تهران: امير كبير، 1364).

-عبد الرحيم الرهيمي، تاريخ حركت اسلامي در عراق ( تهران: حوزه هنري ، 1375).

10- شرق‌ آسيا

.( Imtiyaz Yusuf, Islamic Revivalism in Contemporary South East Asia (CairoCentre for Asian Studies, 1999-

- احمد صادقيان، اسلام گرايي در اندونزي ، نهضت: فصلنامه مطالعاتي- پژوهشي ، شماره38 ( پاييز 1379). صص129-105.

   

  11- آسياي ميانه:

 Alisher Khamidov, Countering the Call: the US, Hizbal Tahrir and Religious Extremism in Central Asia (Washington: The Brookings Institute, 2003).

- گروه بحران بین المللی،  اسلام رادیکال:ر در اسیای میانه: واکنش به حزب التحریر، ترجمه  احسان موحد یان، ترجمه دکتر حمید احمدی (تهران:  پژوهشکده مطالعات راهبردی، 1383).

-الويه روا، "سياست خارجي نهضت اسلامي آسياي مركزي" ، ترجمه فصلنامه نهضت ، نهضت: فصلنامه مطالعاتي- پژوهشي  شماره 8 ( زمستان 1380). صص 85-61.

-شمس الحق نور، اسلام و نهضت  اسلامي در تاجيكستان معاصر ( تهرا ن: دفتر ادبيات انقلاي اسلامي ، 1374).

- موسسه مطالعات اندیشه سازان نور، " اسلام گرایی در اسیای مرکزی: مسائلف محدودیت ها و چشم انداز ها" ویژه نامه  فصلنامه نهضت، شماره 13 (بهار 1382).

- برات شمسا، حزب نهضت اسلامی تاجیکستان (تهران: اندیشه سازان نور، 1382).

-محمد عبدالكريم، "اسلام ستيزي و نت پايداري امنيتي در اسياي ميانه و قفقاز" . مطالعات اسياي مركزي و قفقاز، شماره 31 ( پاييز 1379).

-اشير بيك مومينوف، "مكاتب مذهبي-الهيلتي مدرن و سنتي در اسياي ميانه"، مطالعات اسياي مركزي و قفقاز، شماره 31 ( پاييز 1379).

-   سيد جواد جلالي كيا، "خيزشهاي اسلام خواهي در اسياي ميانه"، روزنامه سلام، از 19 مهر 1372 به بعد.

 12- ليبي:

 

- Ray Takeyh, " Qadhafi and the Challenge of  Militant Islam," The Washington Quarterly ( Summer 1998).

13- پا كستان:

 - محمد اكرم عارفي، جنبش اسلامي پاكستان: بررسي عوامل ناكامي در ايجاد نظام اسلامي ( قم: بوستان كتاب ، 1382)

 محمد اكرم عارفي،" عوامل نا كامي جنبش اسلامي پاكستان"، فصلنامه مطالعات خاور ميانه، شماره 26 ( تابستان 1380).

-         Seyyed - Vali Reza Nasr, International Relations of an Islamist Movement: The Case of Jama’at-i Islami of  Pakistan ( New York: Council on Foreign (Relations, 2000

- Nasir Islam, “Islam and National Identity: The Case of Pakistan and Bangladesh,International Journal of Middle East Studies, vol.  13. no.1 (February 1981):55-72.

- Seyyed Vali Reza Nasr, “Islamic Opposition to the Islamic State: Jamaat-I Islami, 1977-1988”, International Journal of Middle East Studies, vol. 25. no.2 (May 1993):261-283.

 

- محمد اقا جري، "حادثه 11 سبتامبر و تا ثير ان بر سياست دولت پا كستان در قبال گروههاي اسلامي" ، اطلاعات سياسي-اقتصادي، شماره ( خردادـ و تير 1381).

 

15_ سوریه :

- ابراهیم محمد و دیگران، اخوان اامسلمین سوریه ، (تهران: موسسه مطالعات اندیشه سازان نور، 1383).

- هراير دكميجان‌، "سوریه: بنیاد گرایی سنی علیه حکومت بعث"، در  جنبشهاي‌ اسلامي‌ در جهان‌ عرب‌، ترجمه‌ دكتر حميد احمدي‌، چاپ‌ چهارم(تهران‌: كيهان‌ 1383).

-Umar F. Abdallah, The Islamic Struggle in Syria  ( Berkely: Mizan Press, 1983 ). B

 

14- عربستان سعودی:

  William Ochsenwald, "The Saudi Arabia and the Islamic Revival"International Journal of the Middle East Studies, vol 13. no. 1 (August 1981)  :271-286. 

 

 

چ ‌: انقلاب‌ اسلامي‌ ايران‌ و جنبشهاي‌ اسلامي‌

 ـ حميد احمدي‌، «تأثير انقلاب‌ اسلامي‌ ايران‌ بر جنبشهاي‌ اسلامي‌ جهان‌ عرب‌»، در مجموعه‌ مقالات‌ جهان‌ سوم‌، به‌ كوشش‌ حاتم‌ قادري‌ (تهران‌: سفير، 1369).

- جان ال اسپوزيتو، انقلاب ايران و بازتاب جهاني ان، مترجم دكتر محسن مدير شانه چي ( تهران: مركز باز شناسي اسلام و ايران، 1382).

ـ رودي‌ متي‌، «جنبشهاي‌ اسلامي‌ مصر و انقلاب‌ اسلامي‌ ايران‌، » ، تر جمه حميد احمدي‌، كيهان (‌ 2-15 شهریور 1365)

- لقمان بايمت اف،  انقلاب اسلامي ايران از ديدگاه محققان شوروي (1990-1978)، ( تهران: مركز اسناد انقلاب اسلامي، 1382).

 -عباس خامه يار، ايران و الاخوان المسلمين ، تعريب عبدالامير ساعدي ( بيروت، مركز الراسات الاستراتيجيه و البحوث، 1997).

-كارن اي فست، انقلاب ايران و تحولات سياسي در جهان عرب، مترجم داوود علمايي ( تهران: سپاه پاسداران، 1379).

-عبدالوهاب فراتي ، انقلاب اسلامي و بازتاب ان ( قم: زلال كوثر. 1381).

 

- Shahrough Akhavi, "The impact of Iranian Revolutioni on Egypt," in JohnL. Esposito, ed, The Iranian Revolution: Its Global Impact (Miami: Indiana University Press, 1990).

- Bassam Tibi, "The Iranian Revolution and the Arabs: the quest for Islamic identity and the search for an Islamic system of government," Arab Studies Quarterly. Vol. 8, no. 1 (Winter 1986).

- Walid M. Adelnasser, "The attitudes of the Egyptian Islamic movements towards the Iranian Revolution," in The Islamic Movement in Egypt: Perceptions of International Relations 1967-1981 (London: Kegan Paul,1994), pp. 65-77.

 

بالاي صفحه