مها جمان سرحد: رويارويي نظامي انگلستان با سرداران بلوچ ايراني
نام اصلي: The Raiders of Sarhad
نويسنده: ژنرال رجينالد داير Regionald Edward Harry Dyer
مترجم: دكتر
حميد احمدي
ناشر: نشر ني، تهران
سال انتشار: چاپ اول 1378، چاپ دوم 1383
اين كتاب يكي از كم نظير ترين اثار اوايل قرن بيستم در باره بلوچستا ن ايران است. ژنرال داير در سال 1916 از سوي دولت هند بريتانيا ما موريت يافت به بلوچستان ايران رفته و با نيروهاي خود و نبروهاي محلي ، سردارن بلوچ طرفدار ا لمان را به طرفداري از خط مشي انگلستان تشو يق كند و بدين شيوه جلوي رخنه نيروهاي ا لماني به افغانستان و هند را بگيرد. داير در سال 1921 خاطرات خود از اين ماموريت را در لندن به چاپ رساند. اكثر نويسندگان و خوانندگان ايراني و خارجي از وجود چنين كتابي اگاهي نداشته اند. داير در اين كتاي چگونگي ورود به ايران، برخوردهاي اوليه و سپس رويارويي نظامي با سردارن بلوچ ايراني را بيان مي كند. يكي از بحث هاي جالب و نا شناخته كتاب چگونگي نبرد بر سر شهر خاش و نابودي قلعه كهن ان توسط نيروهاي انگليسي است. خاطرات داير داده هاي جالب و سودمندي در باره اوضاع بلوچستان ايران در دسترس خوانندگان ايراني مي گذارد.